🏎 داستان موتور XU7 — روایتی از دل تعمیرگاه تا جاده
هر موتوری قصهای دارد... قصهای از روغن، حرارت، صدا و هزار خاطره. اما اگر بخواهم بین تمام موتورهایی که در این ۱۵ سال با آنها سروکار داشتم یکی را انتخاب کنم که بیشترین ردپا را در تعمیرگاهم گذاشته، بیدرنگ میگویم: XU7. موتوری که اگر زبان داشت، از روزهایی میگفت که هنوز پژو ۴۰۵ وارد ایران نشده بود. از مونتاژ در ایرانخودرو، از گرمای تابستان اصفهان تا سرمای تبریز. بله، XU7 فقط یک موتور نیست؛ یک «نسل» است. نسلی که هنوز نفس میکشد.
🔹 شروع ماجرا: ورود XU7 به ایران یادت هست دهه هفتاد، وقتی اولین پژو ۴۰۵ها با آن چراغهای خاص وارد خیابانها شدند؟ همان موقع بود که موتور ۱.۸ لیتری XU7 با بلوک چدنی و سرسیلندر آلومینیومیاش پایش را به ایران گذاشت. آن روزها همه عاشق نرمی و شتابش بودند. صدای آرام دور آرام، آن حس خاص وقتی دنده سه را پر میکردی... من آن موقع تازه شاگرد مکانیکی بودم. هر وقت کاپوت ۴۰۵ بالا میرفت، یک جور احترام خاص داشتیم برای این موتور. ساده بود، بیادعا، ولی بااصالت.
⚙ مشخصات فنی از نگاه منِ تعمیرکار
میدونی چرا این موتور محبوب شد؟ چون نه پیچیده بود نه لوس! یه موتور چهار سیلندر خطی، حجم دقیقش ۱۷۶۱ سیسی، نسبت تراکم حدود ۹.۳ به ۱. نه اونقدر بالا که دردسر بسازه، نه اونقدر پایین که بیحال باشه. حداکثر توانش حدود ۱۰۰ اسب بخار در ۶۰۰۰ دوره، و گشتاورش نزدیک ۱۵۳ نیوتنمتر در ۳۰۰۰ دور. به زبان ساده یعنی: توی شهر خوب راه میره، توی جاده نفس کم نمیاره، ولی اگه دنبال شتاب اسپرتی هستی، باید سراغ چیز دیگهای بری. سوخترسانیاش هم انژکتوریه، البته مدلهای قدیمیتر یهجورهایی ابتدایی بودن، ولی نسخههای جدیدتر (بهخصوص XU7P) خیلی تمیزتر کار میکنن.
🚗 خودروهایی که با این موتور جان گرفتند
من شاید بیش از صد مدل مختلف با این موتور باز کردم. از پژو ۴۰۵ گرفته تا پارس معمولی، پارس ELX، سمند SE و LX. همهشون یه حس مشترک دارن: همون صدای مخصوص XU7 که فقط یه تعمیرکار قدیمی میفهمه. اون صدای تیکتیک ریز وقتی موتور سرده، بوی روغن نیمسوخته بعد از یه مسافت طولانی، لرزش خفیف دور درجا... برای بعضیا عیب محسوب میشه، ولی برای ما یه جور خاطرهست.